Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Οι διαβόητες φυλακές Μεντρεσέ στην Πλάκα όπου γεννήθηκαν τα «μουρμούρικα», τα πρώτα ρεμπέτικα που τραγουδούσαν οι κατάδικοι [ηχητικό]

Εδώ, στην καρδιά της πόλης μας, στην Πλάκα, βόρεια των σημερινών «Αέρηδων», άλλοτε περιοχή του Ωρολογίου του Κυρρήστου, έλαβε χώρα το 1834 μία σημαντική πολιτισμική «γέννα»: εδώ δημιουργήθηκαν τα πρώτα ρεμπέτικα, τα λεγόμενα «μουρμούρικα», τα οποία τραγουδούσαν οι κατάδικοι των Φυλακών Μεντρεσέ.

Ο Μεντρεσές των Αθηνών, του οποίου την πύλη μπορεί να θαυμάσει ακόμη κανείς στην Πλάκα, ήταν Ισλαμικό ιεροσπουδαστήριο που είχε ιδρυθεί τον 17ο αιώνα. Αυτό άλλωστε σημαίνει και η τουρκική λέξη Μεντρεσές.
Επί εποχής Όθωνα και Γεωργίου Α' χρησιμοποιούνταν ως φυλακές και τόπος εκτέλεσης καταδίκων. Μάλιστα, οι απαγχονισμοί λάμβαναν χώρα στα κλαδιά του αιωνόβιου πλάτανου στο κέντρο της αυλής του, περιμετρικά της οποίας ξεδιπλώνονταν τα κελιά των φυλακισμένων, άλλοτε δωμάτια των ιεροσπουδαστών.

Από εκεί βγήκε και η έκφραση «χαιρέτα μου τον πλάτανο»: μία φράση που την έλεγαν οι κατάδικοι σε όποιον «συνάδελφό» τους επεδείκνυε παραβατική συμπεριφορά, διακινδυνεύοντας έτσι να βρεθεί κρεμασμένος από τα κλαδιά του πλάτανου, ο οποίος καταστράφηκε το 1915 από κεραυνό!
Ένας τόπος άμεσα συνδεδεμένος με την προϊστορία, τη γέννηση και τα πρώτα βήματα του μουσικού ιδιώματος που φέρει το όνομα «ρεμπέτικο»: εκεί, στις φυλακές του Μεντρεσέ το 1834, άρχισαν να σημειώνονται στην Αθήνα τα πρώτα ρεμπέτικα ακούσματα τα λεγόμενα «μουρμούρικα».

Την ίδια εκείνη εποχή οι Βαυαροί προσπαθούσαν να εισάγουν στη τότε αθηναϊκή κοινωνία τις καντρίλιες και την πόλκα. Αντίθετα στη πλατεία του Ψυρρή τα μουρμούρικα, και τα σεβνταλήτικα άρχισαν να βρίσκουν ανάπτυξη. Στις αρχές του 1900 τα ρεμπέτικα αποτελούσαν το λαϊκό τραγούδι των φτωχών συνοικιών των κυριοτέρων πόλεων.
Η μετέπειτα ιστορική εξέλιξη είναι εν πολλοίς γνωστή...
Οι φωτογραφίες του Μεντρεσέ που ακολουθούν αντλήθηκαν από τον ιστότοπο: http://athensville.blogspot.gr:


Η απομείνασα πύλη του Μεντρεσέ.
















 Το εσωτερικό της αυλής











 Ο πλάτανος από γκραβούρα του 18ου αιώνα










Ακούστε μερικά δείγματα «μουρμούρικων», απευθείας από τον «υπόκοσμο»:
 
Πηγή: Οι διαβόητες φυλακές Μεντρεσέ στην Πλάκα όπου γεννήθηκαν τα «μουρμούρικα», τα πρώτα ρεμπέτικα που τραγουδούσαν οι κατάδικοι [ηχητικό] | iefimerida.gr http://www.iefimerida.gr/node/133405#ixzz2mXzQ4tYy


.

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Να φεύγεις από όσα νόμιζες για αληθινά...

Να φεύγεις από όσα νόμιζες για αληθινά...
Να μην παίρνεις τίποτα μαζί, ούτε ενθύμια, ούτε ζακέτες για το δρόμο.
Να φεύγεις από εκεί που δεν ξέρεις γιατί βρίσκεσαι - από εκεί που δεν ξέρεις γιατί σε κρατάνε. Μπορείς να φτιάξεις ιστορίες ολοκαίνουριες, με ουρανό κι αλάτι. 
Να θυμίζουν λίγο φθινόπωρο, πολύ καλοκαίρι κι εκείνη την απέραντη Άνοιξη! 
Να φεύγεις από εκεί που δε σου δίνουν αυτά που χρειάζεσαι. 
Να απαιτείς αυτό που δίνεις να το παίρνεις πίσω - δεν τους το χρωστάς! 
Η καρδιά χαλάει, θα τη χτυπάς μια μέρα και δεν θα δουλεύει! Να μάθεις να φεύγεις... Από εκεί που ποτέ πραγματικά δεν υπήρξες. 
Να φεύγεις κι ας μοιάζει να σου ξεριζώνουν το παιδί από τη μήτρα. 
Να φεύγεις από όσα νόμιζες γι' αληθινά, μήπως φτάσεις κάποτε σ' αυτά..." 

Γιώργος Μεράντζας - Δίκοπη Ζωή

Από τους καλύτερους στίχους,κατά την γνώμη μου,που έγραψε ένας από τους σημαντικότερους στιχουργούς-ποιητές,ο Μανος Ελευθεριου. "...κρυφά και φανερά σε ακολουθούνε,η συμμορίες και η βασανιστές,και ψάχνουν μέρα νύχτα να σε βρούνε,μα δεν υπάρχει δρόμος να διαβούνε,γιατί ποτε δεν ήταν ποιητές Το χώμα που πατούν να προσκυνούνε"

Ο απόλυτος ξεπεσμός της έννοιας του κράτους.

Ο απόλυτος ξεπεσμός της έννοιας του κράτους.
Στη συγκεκριμένη περίπτωση,πρόκειται για άναρχο-άπλυτους που γράφουν στα παπάρια τους κάθε νόμο και τάξη.
Είναι οι ίδιοι,που όχι μόνο δεν θέλουν τίποτα να αλλάξει σε αυτό τόπο,αλλά κάνουν ότι είναι δυνατόν από την πλευρά τους,έτσι ώστε να συντηρήσουν και γιατί όχι,να διαιωνίσουν μια κατάσταση,που δεν τιμά καθόλου ένα κράτος.
Είναι ο καρκίνος ενός έθνους,που όχι μόνο αρνείται πεισματικά να εκπολιτιστεί,να αλλάξει,να καλυτερεύσει,αλλά προσπαθεί να δημιουργήσει ακόμα χειρότερη κατάσταση από την προηγούμενη,γιατί στη πραγματικότητα μισεί θανάσιμα ότι έχει να κάνει με τον  πολιτισμό και τάξη,και την ασφάλεια.
Κατασκηνώνουν σε δημόσιο χώρο γιατί έτσι γουστάρουν,καταπατώντας δημόσια περιουσία.
Mία αντίληψη που εκπορεύεται από μια φασιστική αντίληψη που τους διακατέχει,και ας μην το παραδέχονται.
Στη πραγματικότητα είναι το ίδιο φασίστες, που στηρίζονται στη λογική του ,"...έτσι γουστάρω και κάνω ότι θέλω",που δεν έχει καμία μα καμία διαφ…